UZMAN VELİ PROJESİ

Çocukları Hayata Döndüren Umut Projesi

Risk altındaki her çocuğa pedagojik bir kalkan: 50.000 uzman ile 800.000 çocuğun geleceğini yeniden inşa edecek, veriye dayalı erken müdahale ve mentorluk modeli.

202.785Suça Sürüklenen Çocuk (TÜİK, 2024)
%13,3Bir Yılda Artış (TÜİK)
855.174Okul Dışında Kalan Çocuk (ERG, 2024)
Mevcut Durum

Türkiye'nin Sessiz Krizi

TÜİK'in 2024 verilerine göre 202.785 çocuk suça sürüklendi — bir önceki yıla göre %13,3 artış. Çocukların karıştığı olay sayısı 612.651'e ulaştı. Eğitim Reformu Girişimi'nin raporuna göre zorunlu eğitim çağındaki çocukların büyük bir kısmı — özellikle 14-17 yaş grubu — eğitim sisteminin dışında. TBMM Araştırma Komisyonu'nun cezaevlerindeki çocuklarla yaptığı anket, eğitimden kopuş, ev içi şiddet ve akran etkisinin belirleyici rolünü ortaya koydu. Acil bir "erken müdahale" modeli zorunlu hale gelmiştir.

📚
855.174 Çocuk Eğitim Sisteminin Dışında (ERG, 2024)
⚠️

Suça Sürüklenme

TÜİK verilerine göre 2024'te suça sürüklenen çocuk sayısı bir önceki yıla göre %13,3 arttı. %40,4'ü yaralama, %16,6'sı hırsızlık, %8,2'si uyuşturucu suçlarına karışmış durumda.

Her gün 555 çocuk
Kaynak: TÜİK Güvenlik Birimi İstatistikleri 2024
🏠

Ev İçi Şiddet

TBMM Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu'nun 610 tutuklu/hükümlü çocukla yaptığı ankete göre, bu çocukların %81'i ev içi şiddete maruz kalmış, %80'i aile içinde şiddet yaşamış.

%81 ev içi şiddet
Kaynak: TBMM Araştırma Komisyonu Anketi, 2025
📉

Eğitimden Kopuş

Eğitim Reformu Girişimi'ne göre zorunlu eğitim çağındaki 611.612 çocuk okul dışında. Geçici koruma altındaki çocuklarla birlikte bu sayı 855.174'e ulaşıyor. Suça sürüklenen çocukların %51'i okulu bırakmış, %47,9'u okula hiç gitmemiş.

%47,9 okula gitmiyor
Kaynak: ERG & TBMM Araştırma Komisyonu

Her Çocuk Korunmayı Hak Eder

TBMM Komisyonu uzmanlarının değerlendirmesiyle: doğru politikalarla 10 yılda suç oranı %50 düşürülebilir.

Ekonomik Etki — Proje Maliyet Modellemesi

Müdahalesizliğin Bedeli

Aşağıdaki tablo, Uzman Veli Projesi kapsamında hazırlanan maliyet modellemesini göstermektedir. Rakamlar, mevcut çocuk suçluluğu, güvenlik, rehabilitasyon ve eğitim harcamalarının kamuya yüklediği tahmini yıllık yükü yansıtmak üzere proje ekibi tarafından hesaplanmıştır. Not: Bu rakamlar resmi devlet açıklaması değildir; projenin kamu maliyesine etkisini göstermek amacıyla hazırlanmış bir modelleme çalışmasıdır.

Tahmini Maliyet KalemiYıllık (Milyar ₺)
Adalet ve Güvenlik Hizmetleri4.2
Cezaevi ve Islahevi Operasyonları2.8
Madde Bağımlılığı Tedavisi3.1
Rehabilitasyon ve Sosyal Hizmet1.7
Eğitim Kaybı Telafisi2.4
Sağlık Harcamaları0.8
Tahmini Toplam Yük15.0
Kaynak: Proje maliyet modellemesi — tahmini değerler

Görünmez Fırsat Maliyeti

~51 Milyar ₺ (tahmini)

Doğrudan maliyetlerin ötesindeki tahmini fırsat maliyeti — üretkenlik kaybı, yabancı yatırım azalışı, sosyal güvenlik açıkları gibi dolaylı kayıplar.

Kaybedilen Üretkenlik~25 Milyar ₺
Yabancı Yatırımcı Etkisi~12 Milyar ₺
Turizm ve İmaj Etkisi~8 Milyar ₺
Sosyal Güvenlik Açıkları~6 Milyar ₺
Bu rakamlar uluslararası benzer çalışmalardan uyarlanmış modelleme tahminleridir.
Çözüm Modeli

Uzman Veli Müdahale Sistemi

Mevcut sistemdeki uzman/çocuk oranını 1/5.000'den 1/16'ya çekerek, pedagojik müdahaleyi kişiselleştiren, AI destekli erken uyarı ve koruma sistemi.

Neden "Uzman Veli"?

Uzman Veli, yalnızca bir destek personeli değil; risk altındaki çocuk için "ikinci ebeveynlik" yapan stratejik bir sosyal misyondur. Ailelerin sosyo-ekonomik nedenlerle dolduramadığı boşluğu pedagojik bir zırhla kapatır.

Her uzman, 120 saatlik sertifikasyon programından geçmiş, pedagojik formasyon ve kriz yönetimi becerisiyle donatılmış profesyonellerdir. Haftada minimum 20 saat aktif mentorluk yapar ve en fazla 16 çocuktan sorumludur.

🤝
120 Saat Sertifika Programı ile Donatılmış Uzmanlar
1/5.000
Mevcut Oran
→
1/16
Uzman Veli Oranı
4 Seviyeli Müdahale Protokolü
Seviye 1 — Yeşil

Rutin Takip

Normal akademik seyir. Haftalık görüşme, aylık aile ziyareti, okul takibi ve sosyal aktivite yönlendirmesi.

Seviye 2 — Sarı

Yakın Takip

Devamsızlık artışı veya not düşüşü. Haftada 2–3 görüşme, aile koordinasyonu ve ek akademik destek.

Seviye 3 — Turuncu

Yoğun Destek

Şiddet eğilimi veya madde kullanım şüphesi. Günlük takip, profesyonel ekip ve aile terapisi.

Seviye 4 — Kırmızı

Acil Müdahale

Aktif suç, istismar tespiti veya intihar riski. Anında müdahale, güvenli ortam, 7/24 refakat.

Haftalık Çalışma Takvimi
Pazartesi
Okul Koordinasyonu
Öğretmenlerle akademik izleme
Çarşamba
Grup Etkinliği
Spor, sanat, sosyal beceri
Cuma
Aile Ziyareti
Ev ortamı rehabilitasyonu
Cumartesi
Bireysel Mentorluk
Güven bağı ve kriz görüşmeleri
7/24
Acil İletişim
Telefon takibi ve kriz yönetimi

Erken Müdahale, Tedaviden Daha Ekonomiktir

Uluslararası araştırmalar ve TBMM Komisyonu değerlendirmeleri: doğru yatırımla 10 yılda suç oranı %50 düşürülebilir.

Proje Yatırım Modeli

Beklenen Kazanımlar

Uzman Veli Projesi'nin önerdiği yatırım ve beklenen geri dönüşler. Not: Aşağıdaki rakamlar projenin hedefleri ve planlama verileridir.

10x
Önleme / Tedavi Oranı

Uluslararası araştırmalarda önleme maliyetinin tedaviye göre 10 kata kadar daha ekonomik olduğu gösterilmiştir.

%50
10 Yıllık Suç Azalma Potansiyeli

TBMM Araştırma Komisyonu uzmanları: doğru politikalarla 10 yıl içinde genel suç oranında %50'ye varan düşüş mümkün.

100K
Hedef İstihdam

Projenin 5 yılda yaratmayı hedeflediği pedagojik profesyonel istihdam (öğretmen, sosyal çalışmacı, psikolog).

Proje Modelleme Özeti

Erken Müdahale Yatırımı
→
Azalan Sosyal Maliyet
=
Net Toplumsal Kazanım
Kaynak: TBMM Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu sunumları (2025) + proje modellemesi
Uygulama Planı

5 Yıllık Ulusal Yol Haritası

10 pilot ilden başlayarak 5 yılda tüm Türkiye'yi kapsayacak aşamalı yaygınlaştırma stratejisi. Suç oranı ve sosyo-ekonomik risklerin en yoğun olduğu illerden başlanarak model saha verisiyle güçlendirilecek.

🗺️
10 Pilot İl → 81 İlde Ulusal Kapsam
1. YIL — PİLOT FAZ

10 Kritik İlde Başlangıç

İstanbul, Ankara, İzmir, Adana, Diyarbakır, Gaziantep, Antalya, Bursa, Kocaeli ve Mersin'de 1.000 Uzman Veli ile 16.000 çocuğa ulaşım.

1.000 Uzman16.000 Çocuk10 İl
2. YIL — GENİŞLEME

20 İle Yaygınlaştırma

Pilot fazın sonuçlarıyla genişleme. 5.000 Uzman Veli ile 80.000 çocuğa erişim.

5.000 Uzman80.000 Çocuk
3. YIL — YAYGINLAŞTIRMA

40 İle Ulaşım

15.000 Uzman Veli ile 240.000 çocuğa hizmet. AI risk skorlama sistemi tam kapasitede.

15.000 Uzman240.000 Çocuk
5. YIL — ULUSAL KAPSAM

81 İlde Tam Koruma

50.000 Uzman Veli ile 800.000 çocuğa tam erişim. Çocuk suçlarında %70 azalma.

50.000 Uzman800.000 Çocuk81 İl
Projenin Performans Hedefleri
GöstergeBaşlangıç (Resmi Veri)1. Yıl Hedefi5. Yıl Hedefi
Suça Sürüklenen Çocuk Sayısı202.785 (TÜİK 2024)Artışın durdurulmasıKademeli azalış
Eğitim Dışındaki Çocuk Sayısı611.612 (ERG 2024)Azalma trendiBelirgin düşüş
Pedagojik Mentor Sayısı—1.000 (pilot)50.000 (ulusal)
Erişilen Risk Altındaki Çocuk—16.000800.000
Kapsanan İl Sayısı—10 pilot il81 il
Başlangıç verileri: TÜİK "Güvenlik Birimine Gelen veya Getirilen Çocuk İstatistikleri 2024" ve Eğitim Reformu Girişimi Eğitim İzleme Raporu 2024-25.
İletişim

Bize Yazın

Proje hakkındaki görüş, öneri ve destek tekliflerinizi paylaşın.

Görüşlerinize Değer Veriyoruz

Uzman Veli Projesi ulusal bir seferberliktir. Her birey, her kurum, her karar verici bu dönüşümün parçası olabilir. Siz de görüşlerinizi bizimle paylaşın.

📧

E-posta

info@uzmanveli.com

🌐

Web

www.uzmanveli.com

💬

Mesaj

Formu doldurarak bize ulaşabilirsiniz

Mesaj Gönder

Size en kısa sürede dönüş yapacağız.

„Bir çocuğu kurtarmak, tüm insanlığı kurtarmaktır."

Şimdi Harekete Geçme Zamanı

Her gün ortalama 555 çocuk suça sürükleniyor. Suça sürüklenen çocukların %81'i ev içi şiddete maruz kalmış, %51'i okulu bırakmış. Kaybedecek tek bir çocuğumuz, boşa harcayacak tek bir kuruşumuz yoktur.

Karar Vericilere

Uzman Veli Kanunu'nu ivedilikle yasalaştırın ve çok yıllık bütçe garantisini tahsis edin.

Yerel Yönetimlere

Pilot uygulamalar için tesislerinizi ve yerel veri hatlarınızı bu seferberliğe açın.

Özel Sektöre

KSS bütçelerinizi ve teknolojik altyapınızı bu modelin sürdürülebilirliğine kanalize edin.